canada goose victoria canada goose jakke dame canada goose jakke tilbud moncler pas cher parajumpers norge salg parajumpers norge Yaa mas’uul ka ah bahdilaadda iyo xaqiraadda Gobolka Benaadir! | Mudug 24 online
radiomudug24 xayisiin mudug24 source

Yaa mas’uul ka ah bahdilaadda iyo xaqiraadda Gobolka Benaadir!

Sida laga warqabo waxaa muddooyinkaan danbe soo baxayay go’aamo lid ku ah xaqa iyo xuquuqda Gobolka Benaadir. Gobolka Benaadir wuxuu ka mid ahaa goboladii 8da ahaa ee dalku lahaa, waana xaruntii ama caasimaddii siyaasadda iyo dhaqaalaha ee dalka Soomaaliya, Waxaa ku nool dad ka badan saddex (3) million oo qof.  Waa dadka laga qaado canshuurta iyo lacagta soo gasha Dowladda Dhexe, lagana masruufo maamul-goboleedyada kale ee dalka.

Dastuurka qabyo-qoraalka ah wuxuu qoraa ama qeexayaa, in Gobolka Benaadir uu ka mid yahay 18ka Gobol ee dalku lahaa. Gobol kastana uu tiro simman ku yeelanayo  Aqalka Sare ee la dhisaayo.

Waxaa xusid mudan in loo bayaansho ummadda Soomaaliyeed in Shirkii Madasha wadatashiga Qaranka ee Dowladda Federaalka ah, iyo Maamul=Gobolyeedyado ee ka dhacay magaalada Muqdisho, bishii Apriil 12, 2016 lagu go’aamiyay in la dhiso Aqalka Sare (Senate Chamber) . Shirkaas waxaa lagu go’aamiyay in la xaqiro lana duudsiiyo xaqii Gobolka Benaadir ku lahaa Aqalka Sare, iyadoo dadka gobolka ku nool lagu maaweelinaayay in Muqdisho leedahay, yeelan doontana maqaam gooni  u ah (special status), si loo jahawareeriyo dadka Gobolka ku nool, lagana meel dhigay sida in ay yihiin muwaadiniin labaad (Second Class Citizens).  

Arrintaan ku dhisan khiyaanada iyo danaysiga lidka ku ah Dadka Gobolka Benaadir, waxaa abaabulay Madaxda ugu saraysa dalka sida Madaxwaynaha, Raisul Wasaaraha, Guddoomiyaha Baarlamaanka ayagoo ka lahaa dano gaar ah, iyo in ay helaan muddo kororsi kulana gorgortamay  maamulada kale, xaqii uu gobolku lahaa.

Waxaa dadka gobolku ka warqabaan sidii sadbursi ahaan loo siiyay xaqii Gobolka Benaadir ku lahaa aqalka sare  maamulo kale sida, Puntland iyo Somaali-land iyo ashkaas kale ee ku xiran Damul-jadiid iyo maamulkooda.  Madaxda qaranka waxaa lagu aaminay, una dhaarteen in ay ku hoggaamiyaan dalka cadaalad iyo sinnaan, hoggaamiyuhuna lahaado ‘leadership skills and trustworthiness’ ku dheehantahay isla-xisabtan (Accountability) iyo (Transparancy) hufnaan.

Gobolka Banaadir in laga reebo maamul goboleedyada waxaa masuuliyaddaas iska laha afkiisana ka sheegey Madaxweyne Xasan Shiikh, waxaana ay ahayd qorshe kale, iyo gor-gortan kale ee uu ciyaaraayay, iyo in Gobolka Benaadir uusan ku yeelan kuraas aqalka sare,si uu mar kale ugu soo noqdo kursiga oo ay kala wayntahay xaqa iyo xuquuqda ummad ka badan saddex million si uu mar kale kursiga ugu soo noqon lahaa, waa daciifnimo, danaysi iyo khiyaano inta la eg.

 

Markii Madaxweyne Xasan Shiikh uu ka waayey go’aamadii madasha sida uu rabey ee ahayd muddo kororsi, waxa uu daaha gadaashiisa ka maamuley in uu abaabulo banaabaxyo qorshaysan ee dad khaas ah, (selected people) lagana keenay degmooyinka Gobolka Benaadir, iyo dhabar ka taabasho Imaamyada, oday-dhaqameedyada, Ururo Bulsho ku sheegga, si meesha looga saaro in uu dhaco kacdoon dadwayne ee ballaaran, loona maldaho, loona qariyo xadgudubkii iyo khiyaanidii lagu suubiyay shacabwaynaha Gobolka Benaadir. Dadka ku nool gobolka looma oggola bannan-bax, waana garan kartaan sida loo soo abaabulay dadka Gobolka, waxaa dowladdu u oggoshahay in ay muujiyaan shacabku shucuurtooda markii roob-doon keliya ay tahay, waxaana oran karaa waa xadgudub meel looga dhacay xuquuqdii asaasiga eheed ee dadwaynaha gobolka Benaadir.

 

mudug24

Waxaa kaloo xusid mudan oo khiyaanadaan  ay wax ka ogaayeen kuna tilmaami karo (accomplices) madaxda Ururada Bulshada, Guddoomiyaha Gobolka Benaadir oo mas’uuliyad khaas ahi ay ka saarnayd masiirka Gobolka, iyo oday-dhaqameedyadii oo aan ka hadlin markii ugu horraysay ee Madashu Wadatashigu iyo Dowladdu iclaamiyeen in gobolka Benaadir laga saaray Aqalka Sare.

 

Arrintaan  xadgudubka ku ah Gobolka benaadir, waxaan u bayaanshay Umaadda Soomaaliyeed oo aan ku qoray Warbaahinta bishii Febraayo 20. 2016 maqaalkaas oo cinwaankiisu ahaa “Ma lagu tilmaami karaa dadka ku nool Gobolka Benaadir in ay yihiin Second Class Citizens”

Dadka Muqdisho weli ma suubin kacdoon dadwayne, laakiin haddii arrintu sidaan ay ku socoto, waxaa imaanaysaa in arrinta wax laga qaban waayo. Dadka Muqdisho degan iyo ganacsigooda waa umadda kaliye ee laga qaado canshuur dabadeedana ay isticmaasho dowladda dhexe, taasoo loo isticmaalo siinta mushaaraadka hey’adha doowladdda sida Sharci dajinta, fulinta iyo Garsoorka, waxaa sidoo kale laga bixiyaa howlaha la xiriira mushaaraadka ciidanka, iyo gunnooyinka joogtada ah ee maamulada kale ee dalka.

Intaas waxaa dheer, waxa ay mar walba u nugul yihiin dhibaatooyinka amni ee ka dhaca caasimadda Muqdisho. Waxa ay ku waayaan waxa dunida ugu qaalisan oo ah NAF iyo MAAL iyadoo aysan jirin cid mag dhaw uga celiso, balse ay iyagu dib uga kabsadaan dhibaatadaasi. Muqdisho waxa ay marti galisaa Barakacayaasha ugu badan ee ka yimaada Gobolada Dalka ee ka soo  cararayo Abaaraha iyo amni darida ka jirta deegaanada ay ka jiraan dhibaatadu. Waxaan oran karaa:

”Wanaagii Gobolka Benaadir waxaa loogu badalay wax xuquuq siyaasadeed ah ma lihidin masiirkaagana waa laga wakiil yahay. Waxaan xasuusanayaa maah-maahidii eheyd ‘’KAAGA KULA LIHI KEEYGANA ANAA ISKA LEH’’

Ugu danbayn, waxaa ku bararuji lahaa dadka horboodaya dowladda Federaalka ah, khaastan Baarlamaanka Federaalka in dastuurkii qaranka la baal maray lagana dhigtay wax hadba sidii la rabo loo isticmaalo iyo in lagu fushado dano gaar ah.

Waxaa Baarlamaanka Federaalka looga fadhiyaa haddii uusan ahayn (Rubber Stamp Parliament) in ay ka dhigto go’aankaas lagu xaqiray Gobolka Benadir  mid ”null and void” ah, Dowladdana waxaa looga fadhiyaa in ay sheegto waxa Muqdisho aysan ku mutaysan ee Gobolada kale ee Puntland iyo Somaliland ku mutaysteen ee loogu abaalmariyay min saddexda xubin oo kale ee aqalka sare ah, ayadoo xaqii Gobolka Benaadir gebi ahaantiisaba la duudsiiyay oo si ula kac ah loo xaqiray . Xquuqda Gobolka Benaadir ma lagu maslaxayn karo Gobolo kale ee caqligu mar labaad ha shaqeeyo, dalkana yaa loo horseedin kacdoon dadwayne ee faraha ka baxa.

Wa billaahi Towfiiq,

Dr. Khalif M. Duale

10 ku laabo mudug24 xiriir

Comments

comments

Fikradaha Akhristayaasha (1)

  1. NUURKANEDERLAND says:

    (UN BOX)=UNSOM baa ka masuula




ad

Dhageyso Gabar 14 sano jir oo lagu kufsaday Deegaanka Qaydaro ee koonfurta Gobolka Mudug..
- Jan 24, 2017
Wararka naga soo gaaraya deegaanka qaydaro ee koonfurta gobalka mudug ayaa sheegaya in haweenay ...
Madaxweynaha Mareykanka Donald Trump oo la Maxkamadeenayo sida Warbaahinta Dalkaasi sheegtay..
- Jan 24, 2017
Madaxweynaha cusub ee dalka Mareykanka Donald Trump oo dhawaan xilka la wareegay, ayeey kooxo ...
Faafaahin Magaalada Gaalkacyo oo lagu Afduubtay nin kasoo Jeeda Beesha…
- Jan 24, 2017
Shalay galab magaalada Gaalkacyo waxaa lagu afduubtay mid kamid ah Dadka Dagan Magaalada Gaalkacyo, Ninkaasi ...
Dhageyso Faafaahinta Xildhibaanada Xilka Qaaday oo Hoteelada Cadaado loo diiday..
- Jan 24, 2017
Magaalada Cadaado waxaa wali ka jira muran u dhaxeeya Dowlada Galmudug iyo sidoo kale ...
Caasimada Sweden 35 sano jir lagu tooreeyay Xaafada Rinkeby ee soomaalida Dagto..
- Jan 23, 2017
35 sano jir ayaa la dhigay isbitaalka Kadib markii lagu dhuftay Tooreey ama Mindi. Falkaan ...
War Deg Deg Xildhibaanada Galmudug oo loo diiday in ay shiraan maanta..
- Jan 23, 2017
Magaalada Cadaado xildhibaano ka tirsan Galmudug ayaa loo diiday in ay shiraan kadib markii ...
Dhageyso Shir Cadaado ugu soo dhamaaday Galmudug iyo Dowlada oo laga soo saaray..
- Jan 23, 2017
Shirka jaraa’id oo ay maanta magaalada Cadaado ku qabteen wasiirka arrimaha gudaha dawlada Federaalka ...
Dhageyso Maamulka Puntland oo diiday in Muqdisho loo qaado gabadhii lagu kufsaday Galdogob..
- Jan 23, 2017
Wasiirka Wasaarada Haweenka maamulka Puntland Aniso Cabdulqaadir Xaaji Muumin oo maanta warbaahinta kula hadashay ...
Daawo Cabdi Qeybdiid iyo Faroole oo ka hadlay Doorashada Aqalka iyo Arimo Xasaasi ah..
- Jan 23, 2017
Labada siyaasi ee sanadkan ku biiray aqalka sare ayaa ka hadlay xaalada somaliya iyo ...
Dhageyso Waxgaradka Galmudug oo Madaxweynaha iyo Gudoomiyaha Barlamaanka ka dalbaday in la Xiro Xareed Cali…
- Jan 23, 2017
ax garadka Gobolada Galgaduud iyo Mudug ayaa waxaa ay ka hadleen Xiisada Siyaasadeed ee ...
Dalka Masar oo lagu Toogtay 5 Askari oo dowlada ka tirsan..
- Jan 23, 2017
Ugu yaraan 5 Askari  ayaa la xaqiijiyay in ay ku dhinteen ka dib markii ...
Qarax ka dhacay Mid kamid Shaleemooyin Muqdisho ku yaalla …
- Jan 23, 2017
Gaari lagu Soo xiray Waxyaabaha Qarxa ayaa Maanta ku Qarxay Agagaarka Wadada Shaqaalaha ee ...
Dhageyso Cabdi Raxmaan Faroole oo sheegay in Somaliland ka mid tahay Somaliya..
- Jan 23, 2017
Cabdiraxmaan Maxamed Maxamuud Faroole oo ka mid ah xildhibaanada Aqalka Sare ee baarlamaanka Soomaaliya ...
Donald Trump oo Saxaafada Mareykanka weeraray isagoo ku tilmaamay..
- Jan 23, 2017
Madaxweynaha cusub ee Maraykanka Donald Trump ayaa maalin kadib markii xilka loo dhaariyey xaruntii ...
Akhriso Taariikhda Gudoomiye Ku Xigeenka 1 aad Abshir Bukhaari oo kasoo jeeda..
- Jan 23, 2017
Waxaa uu dhashay June 1970-kii, waxaa uu ku dhashay Xarardheere. Abshir Axmed waa si fiican ...

Facebook/Twitter

----------------------------------------------------------------------------- ============================================

ad


%d bloggers like this: